KÖYÜMÜZDE YAYLALARA GÖÇ BAŞLADI

 

Yayla kültürü:     İlçemizin bazı köylerinde halen devam etmekte olan "yayla kültürü" konusundaki uygulamaları başlıklar halinde vermek istiyoruz.İlçemiz'in bazı köylerinde  yaylaya baharla birlikte çıkılmakta, güzün dönülmektedir.

  

 

 

YAYLAYA GÖÇ NEDENLERİ
      Yaylaya çıkan köylerimizden edinilen bilgiye göre; Yaylaya göç, Köylerde hayvancılığın gereği  olan  yeterli miktarda otlak ve meranın olmaması, Hayvanların ekili alanlara zarar vermesinin önlenmesi ve hayvancılık için yaylaların daha rahat ve elverişli bir ortama sahip olmasından dolayı yaylalara göç edilmektedir.

 

YAYLAYA GÖÇ HAZIRLIKLARI
      Yaylala çıkan köylerde, yaylaya çıkma hazırlıkları 15 gün öncesinden başlar.Bir hafta öncesinde ise. Yaylaya göç edecek hanelerden birer kişi yayla evlerinin  tamiri  için  yaylaya  gider. Yayla evleri ve hayvanların ağıllar tamir edilir.Bunun dışında yaylada ihtiyaç duyulacak malzemeler,yiyecekler, içecekler, yatak, yorgan gibi eşyalar  ve  diğer
gerekli eşyalar hazırlanır, eksikler görülür.

 


  

 

YAYLAYA GÖÇ TÖRENLERİ
     Yaylaya göç'te bir takım tören ve uygulamaların geçmişte yapıldığı sanılmakta, ancak günümüzde İlçemizin yaylaya çıkan köylarinde bu tip tören ve uygulamalara rastlanılmamaktadır.

 

YAYLAYA GÖÇ TÜRKÜLERİ
         İlçemizin yaylaya çıkan köylerinde, özellikle yaylaya göç sırasında söylenen türküler yoktur.Ancak genellikle bütün çocukların havalı olduğu bilinen türküleri çalıp söyledikleri görülmektedir.

 

YAYLAYA GÖÇ MANİLERİMİZ

 

 

 

KÖYÜMÜZDEN derlenen anonim manilerimiz.

 

       1- Çise geliya çise                              2- Akkoyun meler gelir
Beni vedile pise                                 Bağrımı deler gelir
Pisliğine yanmıyam                            Yaşın küçük emme
İlle boyu pek kısa                               Aklına neler gelir

 


       3-Kar yağıya yağıya                            4- Geydim çorablarımı
         Abamı giyecegim                                   Bağladım bağlarını
         Dul gişiye varıpda                                  Eşimden ayrılalı
         Babamı Diyeceğim                                 Erittim yağlarımı

 

YAYLALARDA YAPILAN ŞENLİKLER, EĞLENCELER
        Yaylalarda şenlik olarak çok özel bir şey yapılmamakla beraber, İlçemizin  UZUNÇAY KÖYÜ KAYADİBİ YAYLASINDA, " Çıngırşak" oyunu genç erkek  ve kızlarca oynanır.Yine İlçemiz UZUNÇAY KÖYÜ KABAKÇAYRI yaylasında ise daha değişik şenlikler ve eğlenceler tertip edilmektedir.

 


 

YAYLALARDA KONAKLAMA YERLERİ
        Yaylalarda konaklama yerleri genellekle iki tip olup, çadır ve kelik  şeklindedir. Çadırın  bir  metre  yüksekli ğinde sade taştan harçsız örülü duvarı ve üzerinde çadırı tutabilecek ağaçlardan çatısı vardır.Çadırın yerine naylonda kullanılmaktadır.İçerisi derinlemesine yaklaşık otuz sentim kazılarak rahat hareket etme imkanı sağlanır.Ayrıca içerisinde buzağıların kalabileceği bölme de bulunur.Kelik ise, Duvarları sade harçsız taştan örülü baraka usulü üzeri çatılı ve kiremit , çadır veya naylonla  kaplıdır.her hangi bir mimari özelliği yoktur.İçerisinde küçük buzağıların  kalabileceği bölmeler vardır.Çadıra göre daha geniş ve daha yüksektir.Dolayısıyla sıcak havalarda çadıra göre  daha  serin,
soğu havalarda ise daha soğuk olur.

 

YAYLALARDA GELENEK VE GÖRENEKLER 
        İlçemiz köylerinin yaylalarındaki gelenek ve görenekleri şu şekilde sıralayabiliriz;

 

a-) Yaylada sığır ve manda gibi hayvanlar için tutulan sığırtmaca her hafta yayık döven yaylacılar tarafından birer kaşık tereyağı verilir.Yağ toplama işini gelenek olduğu üzere sığırtmaç bizzat kendisi yapar. Bu  gelenek  sığırtmacın,daha dikkatli davranarak sığırları kurt ve diğer yırtıcı hayvanların tehlikesinden koruması için yapılır.

 

b-) Yaylada genellikle yaşlı kadınlar durduğu için her hafta köyden yaylaya  yayık  dövmeye  genç  kızlar ve gelinler gider.

 

c-) Yaylaya çıkıldıktan sonra 15-20 gün sonra köy halkının tamamı şenlik için yaylaya gider.evde sadece ihtiyarlar bırakılır.Yeni elbiseler giyilir.Yaylada bulunanlara da yeni elbiseler alınır.Bunun yanısıra yiyecek  ihtiyaçlarına takviye götürülür.Bu adete "Dernek"  adı verilmekte ve İlçemizin UZUNÇAY Köyünde uygulanmaktadır.

 

YAYLAYA GÖÇ VE DÖNÜŞ TARİHLERİ
        İlçemiz yöresinde Yaylaya genellikle Nisan veya Mayıs ayı içerisinde çıkılır.Köydeki işlerin durumuna  göre  ve  gelişen şartlara göre ağustos ve en geç eylül ayı içerisinde yayladan inilir.Dönüş hazırlıkları olarak özellikle koyun ve keçiler daha önceden kırkılır.hayvanlar ve yünleri  derelerde  yıkanır.
        Eşyalar ve çadırlar toplanarak hayvanlara veya traktörlere yüklenir ve böylece yayladan inilir.

 

        Köyümüzden son zamanlarda yaylaya çıkan mahalleler; Düzen Mah, Elifdere Mahallesi (KAYADİBİ YAYLASINA) Aşağıdere Mah (KABAKÇAYRI YAYLASINA) çıkarlar.